Elektrostatik Malzemeler (ESD)

Merhaba,

İnsan vücudunun direnç özelliği gösterdiğini hemen hemen herkez bilir.İnsan vucüdu bu özelliğinin yanı sıra kondansatör etkiside gösterir.Bu şu demek oluyor;

İnsan vücudu üzerindeki elektriği depolayabilme özelliğine sahiptir.

Bu elektrik en basitinden halı üzerinde yürümeyle oluşabiliyor.Genel bir tanım yapacak olursak; İki farklı materyalın birbirine sürtünmesiyle diferansiyel şarj(bildiğimiz elektriklenme) oluşuyor.Buna triboelektrik denilmektedir. İnsan vucüdunun depolama özelliğini artık biliyoruz, fakat bilmediğimiz bişey var ;

Biz ne kadar elektrik taşıyabiliyoruz?

Bu oran erkelerde 100 ila 300 pF(piko Farad) kadınlarda ise 150 ila 500 pF’dır. İnsanlar nemli ortalarda daha çok yüklenirler. Elektrik yüklü bir insanın yüksüz bir insana temasından küçük ark‘ların oluştuğunu görebiliriz.

Aşağıdkai tabloda insan vucüdunun taşıyabileceği değerler mevcut.

İnsan vucüdu elektrik yükü kapasitesi 0.1 ila 5mC(mikro Culon)dur. Bu şartlar altında insan vucüdunda 20.000 voltluk bir durgun gerilim vardır. Böyle bir gerilimin bi entegrenin bacağına dokunması halinde entegrenin girişine 20 milijolue’lik bir enerji uygulanmış olur.Bu durumda entegrenin giriş katı yanabilir veya tamamen kullanılmaz hale gelebilir. CMOS entegreleri maksimum 250 volt gerilime dayanabilirler.Bizim vucüdumuzda binlerce statik yük  mevcutken bu entegrelerin bacaklarıyla olucak temas entegrenin ömrünün azalmasına yada kullanılamamasına neden olur.

  Üzerimizde taşıdığımız bu yükler hem bize hemde kullandığımız elektronik malzemelere zarar vermektedir. Bu konudaki teknik personelin bilgisizliği nedeni ile oluşan arızaların boyutu küçümsenmeyecek kadar büyük.

Elektronik kartlar(PCB) üzerinde EEPROM hafızaya sahip malzemeler varsa kesinlkle dokunulmamalıdır.Bu tür malzemelerin programlama bacağı (write-yazma bacağı) 10 voltta aktif olmaktadır. Eğer bu malzemelere 12 voltluk bir gerilim uygulanırsa malzemenin programına zarar verilebilir.Verileri silinebilir. Araştırmalra göre statik yük bir anda değil 3 MegaOhm’luk bir direnç üzerinden eğrisel olarak 3 saniye gibi bir sürede boşalmaktadır.

Bu sorunları ortadan kaldırmak için labaratuvar-çalışma ortamında statik yüke neden olucak malzemeler kullnılmamalı ve antistatik koruyucu malzemeler kullanılmalıdır.Antistatik malzemeler ile güvenli bir çalışma ortamı sağlamadan yapacağınız her çalışma da malzemelere zarar verebilirsiniz.

İlker GÜVEN

Posted in Elektronik and tagged , , , , , , , , , , , .

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Güvenlik Sorusu *

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>